Móng đơn là gì? Cấu tạo, quy trình và chi phí thi công

Móng đơn là gì?

Đặc điểm của móng đơn

Móng đơn, hay còn thường được gọi là móng cốc, được biết đến là kiểu móng có một cột hoặc một chùm cột đứng sát bên cạnh nhau. Móng đơn thường được sử dụng trong các công trình dân dụng như nhà cấp 4, nhà phố. Kết cấu móng đơn bao gồm bê tông cốt thép, có thể đặt trên nền đất tự nhiên hoặc gia cố bằng các phương pháp như đầm nén hoặc ép cọc.

Móng đơn

Trong các hệ kết cấu móng nhà, móng đơn là giải pháp kinh tế và dễ thi công, tuy nhiên, gia chủ cần cân nhắc kỹ lưỡng loại đất nền và tải trọng thực tế của công trình.

Móng đơn phù hợp với công trình nào?

Móng đơn và móng băng đều là những loại móng phổ biến trong xây dựng nhà ở. Móng đơn thích hợp cho nhà cấp 4, nhà phố nhỏ với nền đất chắc chắn, giúp tiết kiệm chi phí thi công. Trong khi đó, móng băng có khả năng chịu tải tốt hơn, giúp phân bổ lực đồng đều, phù hợp với nhà nhiều tầng hoặc nền đất yếu. Chi phí thi công móng băng thường cao hơn do yêu cầu vật liệu và nhân công nhiều hơn.

>>> Tìm hiểu Móng băng là gì? Cấu tạo, ưu nhược điểm & chi phí

Cấu tạo chi tiết của móng đơn và chức năng của các bộ phận

Kết cấu móng đơn bao gồm lớp bê tông lót, phần thân móng, và hệ thống cốt thép được bố trí theo nguyên tắc chịu lực tối ưu. Cốt thép móng đơn được sắp xếp nhằm tăng khả năng chịu nén và tránh nứt vỡ trong quá trình sử dụng.

Cấu tạo móng đơn

Nhìn chung, móng đơn có cấu tạo khá đơn giản, cơ bản gồm 4 bộ phận như sau:

• Bản móng (Đế móng)

Bản móng có phần đáy hình chữ nhật, được vát với độ dốc vừa phải. Trong quá trình thiết kế móng, người thợ thường cần cân đối bản móng để phù hợp nhất với công trình.

• Giằng móng

Giằng móng còn có tên gọi là đà kiểng, có vai trò đỡ tường ngăn phía trên và làm giảm bớt đi độ lún giữa các phần móng trong cả công trình. 

• Cổ móng

Phần cổ móng có kích thước bằng với cột móng trệt nhưng có thêm một lớp bê tông bên ngoài để bảo vệ phần cốt thép bên trong cổ móng.

• Lớp bê tông lót

Lớp bê tông này thường được làm bằng đá hoặc gạch vỡ trộn cùng xi măng, có vai trò làm sạch và làm phẳng phần hố móng, giảm mất nước cho xi măng.

>>> Tìm hiểu Kích thước gạch bông gió phổ biến hiện nay

Các loại móng đơn phổ biến trong xây dựng dân dụng

Ta có thể phân loại móng đơn dựa vào độ cứng móng, tải trọng, phương thức chế tạo móng và theo chất liệu. 

Phân loại theo độ cứng móng

• Móng đơn mềm: móng đơn mềm có thể biến dạng theo đất nền, khả năng chịu uốn tốt.
• Móng đơn cứng vừa/móng đơn hữu hạn: đây là tên gọi của loại móng đơn có độ cứng tương đối và tỷ lệ của cạnh dài/ngắn phải ít nhất là 8.
• Móng đơn cứng: móng đơn cứng có độ cứng rất lớn và hầu như không bị biến dạng.

Móng đơn cứng và móng đơn mềm

Phân loại theo tải trọng

• Móng chịu trọng tải lệch tâm: Móng đơn lệch tâm là loại móng chịu tải trọng mà phương của lực không trùng với trục đối xứng của móng, thường xảy ra ở các cột gần tường rào hoặc các vị trí đặc biệt khác. Thiết kế móng lệch tâm đòi hỏi sự tính toán kỹ lưỡng hơn để đảm bảo móng không bị lật hoặc lún không đều.
• Móng chịu tải trọng đúng tâm: Móng đơn đúng tâm là loại móng chịu tải trọng mà phương của lực trùng với trục đối xứng của móng, tạo ra sự phân bố áp lực đều hơn xuống nền đất. Đây là loại móng đơn phổ biến nhất cho các cột độc lập trong công trình.
• Móng của các công trình cao (ống khói, tháp nước,…)
• Móng chịu lực ngang lớn (tường chắn)
• Móng chịu tải trọng thẳng đứng

Phân loại theo phương thức chế tạo móng đơn

• Móng lắp ghép: móng lắp ghép được lắp ghép từ nhiều khối vật liệu, đã chế tạo sẵn khi thi công.
• Móng toàn khối: móng toàn khối được chế tạo ngay ở công trình hay còn gọi là đổ móng tại chỗ. 

Phân loại theo chất liệu

• Móng cừ tràm: móng cừ tràm là loại móng dùng cừ tràm để làm cọc chịu lực nên cần xử lý nền móng trước khi bắt đầu thi công.
• Móng đơn thép: móng đơn thép được tạo nên từ thép (gia công tại công trường hoặc nhà máy) và khi thi công cần đảm bảo các cây thép không bị dính bùn đất, dầu mỡ. 

Móng cừ tràm

>>> Tìm hiểu Móng bè là gì? Đặc điểm, cấu tạo và chi phí thi công

Ưu điểm và hạn chế của móng đơn

Ưu điểm của móng đơn

• Móng đơn thi công đơn giản nên tiết kiệm được nhiều chi phí và thời gian.
• Thích hợp cho đa dạng các loại công trình, đặc biệt là những công trình dân dụng.
• Kỹ thuật thi công phù hợp tốt với loại đất cứng phổ biến ở nước ta.

Nhược điểm của móng đơn

• Móng đơn không chịu được lực cắt quá lớn.
• Móng đơn có khả năng chịu tải giới hạn, thường chỉ áp dụng cho nhà 1-3 tầng.
• Móng đơn không phù hợp với các loại đất xốp, đất lún, đất mềm.

Tiêu chuẩn về kích thước móng đơn phổ biến

Kích thước móng đơn không cố định mà phụ thuộc vào nhiều yếu tố như tải trọng công trình, loại đất nền và chiều sâu chôn móng. Với nhà cấp 4, móng đơn thường có kích thước 1m x 1m đến 1.5m x 1.5m, thép móng sử dụng phi 12-16 để đảm bảo độ bền. Đối với nhà 2-3 tầng, kích thước móng đơn có thể lớn hơn 1.8m x 1.8m hoặc 2m x 2m, với thép phi 18-20 để chịu lực tốt hơn.

>>> Tìm hiểu về Các loại vật liệu xây dựng phổ biến và giá thành

Quy trình thi công móng đơn đúng tiêu chuẩn

Quy trình để cho ra một phần móng đơn hoàn thiện đúng tiêu chuẩn cần phải trải qua 4 bước, tương ứng với 4 bộ phận cấu tạo nên móng. 

Bước 1: Đóng cọc vào hố móng

Trước khi thi công móng đơn, cần nắm chắc vị trí đóng cọc, kích thước và khoảng cách giữa các cọc để đảm bảo sự chính xác cho công trình. Đối với những công trình có nền đất yếu, nên gia cố thêm cọc tre hoặc cừ tràm để đảm bảo độ cứng cho nền. Dùng xe cuốc đất để đóng cọc thật sâu vào nền đất và tiến hành đào hố móng.

Đào hố móng

Bước 2: Đổ bê tông lót

Ở bước này, thợ thi công sẽ làm phẳng phần hố móng rồi đổ vào đó một lớp bê tông để lót móng. Lớp bê tông này có độ dày khoảng 100mm, giúp hạn chế mất nước cho phần vữa và lớp bê tông. Ngoài ra, lớp bê tông lót cũng có vai trò cố định và làm phẳng đáy móng.

Đổ bê tông lót

Bước 3: Chuẩn bị cốt thép

Giai đoạn chuẩn bị cốt thép móng đơn đòi hỏi sự chính xác cao. Thép sẽ được cắt, uốn và buộc theo đúng bản vẽ thiết kế móng đơn, đảm bảo khoảng cách và vị trí các cây thép đạt tiêu chuẩn. Ở các đầu chờ, nên bọc thêm những túi nilon để bảo vệ.

Bước 4: Đổ bê tông cho móng

Người thợ thi công sẽ tiến hành trộn các loại cát, xi măng cùng với nước theo tỉ lệ tiêu chuẩn. Sau đó, phần hỗn hợp này sẽ được đổ vào các cọc móng theo nguyên tắc “xa trước, gần sau” để đảm bảo tính vững chãi.

Khi đổ bê tông móng đơn, cần chú ý công đoạn đầm chặt để đảm bảo bê tông không bị rỗ và đạt cường độ cao. Trước khi đổ bê tông, phải kiểm tra kỹ hệ thống thép móng, cốp pha và lớp lót móng để đảm bảo đúng tiêu chuẩn thiết kế. Sau khi đổ bê tông, cần bảo dưỡng bê tông bằng cách giữ ẩm trong ít nhất 7 ngày để tăng độ bền.

Đổ bê tông cho móng

>>> Tìm hiểu Điều kiện và quy trình để xin giấy phép xây dựng

Lưu ý khi thi công móng đơn cho gia chủ

Dưới đây là một số lưu ý cho bạn khi thi công móng đơn:

• Trước khi thi công, gia chủ cần khảo sát địa chất thật kỹ để xác định rõ loại đất nền, độ sâu của phần mạch nước ngầm. Có như vậy thì mới xác định loại móng đơn phù hợp được.
• Việc xác định chiều sâu chôn móng tối thiểu cho móng đơn là một yếu tố kỹ thuật quan trọng. Độ sâu này không chỉ phụ thuộc vào tải trọng của công trình mà còn bị ảnh hưởng bởi loại đất nền, độ sâu lớp đất tốt, và các yếu tố khí hậu như độ sâu đóng băng (ở những vùng có khí hậu lạnh). Một khảo sát địa chất kỹ lưỡng sẽ giúp kỹ sư đưa ra quyết định về độ sâu chôn móng phù hợp.
• Giằng móng đơn có vai trò quan trọng trong việc liên kết các móng lại với nhau, tăng cường độ ổn định và giảm thiểu lún lệch giữa các cột. Gia chủ cần chú ý kiểm tra kích thước và vị trí của giằng móng theo đúng bản vẽ thiết kế trước khi đổ bê tông.
• Vật liệu của móng đơn cũng rất quan trọng, cần lựa chọn loại vật liệu có khả năng chịu lực tốt, trộn vật liệu đúng tỉ lệ. Việc lựa chọn loại thép và đường kính thép phù hợp với thiết kế móng là rất quan trọng để đảm bảo khả năng chịu lực của móng. Cần sử dụng thép có chất lượng tốt, không bị gỉ sét và tuân thủ đúng chủng loại, số lượng theo yêu cầu của bản vẽ.
• Trong quá trình thi công cần đảm bảo đúng kỹ thuật, tránh xảy ra sai sót làm ảnh hưởng đến khả năng chịu lực của móng.
• Sau khi đổ bê tông xong cũng cần bảo dưỡng móng để lớp bê tông được ninh kết hoàn toàn theo đúng quy trình.

Sau khi đổ bê tông xong cũng cần bảo dưỡng móng đơn

Chi phí thi công móng đơn cập nhật mới nhất

Chi phí thi công móng đơn phụ thuộc vào kích thước móng, loại vật liệu sử dụng và điều kiện nền đất. Đối với nhà cấp 4, chi phí làm móng đơn dao động từ 2 - 4 triệu/m², bao gồm công thợ và vật liệu. Với nhà 2-3 tầng, do yêu cầu móng lớn hơn, chi phí có thể lên đến 4 - 7 triệu/m². Để tối ưu chi phí, gia chủ nên tham khảo báo giá từ nhiều đơn vị thi công và lựa chọn phương án phù hợp với ngân sách.

Bảng giá thi công móng đơn tham khảo (Gồm nhân công và vật liệu)

>>> Tham khảo Bảng giá xây nhà trọn gói chi tiết nhất

Chi phí làm móng đơn phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác nhau

>>> Tìm hiểu thêm về các loại nhà ở khác:

Nhà sàn là gì? Chi phí thi công và 19+ mẫu nhà sàn độc đáo

101+ Mẫu nhà vườn đẹp, chi phí và bí quyết xây dựng

Trên đây là bài viết giới thiệu về móng đơn cùng những thông tin thú vị liên quan đến quy trình và chi phí thi công của loại móng này. Space T hi vọng bài viết vừa rồi đã giúp bạn có thêm nhiều kiến thức bổ ích về thi công xây dựng nhà ở. Theo dõi chúng mình để cập nhật thêm nhiều kiến thức nội thất mỗi ngày!

Space T cung cấp toàn diện dịch vụ thiết kế, thi công và nội thất, đáp ứng nhu cầu của bạn với chất lượng cao nhất. Chỉ sau một bước để lại thông tin và nhu cầu nội thất, bạn sẽ được tư vấn và nhận ngay báo giá rõ ràng, không lo chi phí ẩn, phù hợp với mọi yêu cầu về ngân sách, phong cách, loại công trình của bạn. Gửi thông tin hoặc liên hệ hotline/Zalo 084-884-7938 để nhận tư vấn miễn phí ngay!